Carthffosydd yn gorlifo

Nifer yr eiddo lle gorlifodd carthion neu cafwyd llifogydd yn y tŷ

Mae gorlifo o garthffosydd yn annymunol ac yn peri pryder ac mae cwmnïau dŵr yn gwario miliynau bob blwyddyn i atal hyn rhag digwydd. Mae camau'n bodoli'n ogystal y gallwch eu cymryd i leihau'r risg o orlifo o garthffosydd i'ch tŷ neu yn eich gardd.

5,690 Achlysuron lle'r aeth carthion i mewn i eiddo

Ffynhonnell: Water UK; Lloegr a Chymru, Ebrill 2016 - Mawrth 2017

Cliciwch i gymharu pob cwmni Cau'r panel

Sut gall cwmnïau cael eu cymharu?

Mae dulliau gwahanol o gymharu sut mae cwmnïau'n gwneud ar lifogydd carthffos.


Cymharu sut mae pob un cwmni yn ei wneud yn ôl ei darged

Mae gan gwmnïau targedau am leihau sawl eiddo sydd yn cael eu gorlifo gan garthffosiaeth – a ydynt yn cwrdd, yn curo neu'n eu methu hwy? 


Cymharu cwmnïau yn erbyn ei gilydd

Nid yw targedau ar gyfer cwmnïau yr un peth – felly i gymharu cwmnïau yn ôl ei gilydd mae angen i chi edrych ar fesur safonol. 

Mesur safonol yw  eiddo sydd yn cael eu gorlifo pob 10,000 eiddo sydd wedi eu cysylltu i garthffosydd –  po isaf po orau.

Mae'r mesur hwn yn cynnwys effaith yr holl stormydd, fel y gall cwsmeriaid weld sut mae eu cwmni yn perfformio ar garthffosydd yn gorlifo beth bynnag fo'r tywydd.


Pam efallai bod perfformiad yn amrywio?

Er gwaetha'r miliynau sydd yn cael eu buddsoddi gan gwmnïau dŵr yn flynyddol, mae nifer o bethau o hyd sydd yn gallu achosi i garthffos lifeirio – a gall y rhain gael gwahanol effeithiau ar draws y wlad a rhwng blynyddoedd.

Un o effeithiau newid hinsawdd yw glawiad trymach a mwy dwys, sy'n gallu gorlethu'r system garthffos a draeniad. 

Heddiw, rydym yn adeiladu carthffosydd ar wahân i gymryd y dŵr sydd wedi ei ddefnyddio yn y tŷ. Ond mewn nifer o rannau o Lundain a dinasoedd eraill, mae'r system garthffos wedi ei gyfuno, yn golygu bod dŵr a ddefnyddir mewn ceginau, ystafelloedd ymolchi a thoiledau yn cymysgu gyda dŵr glaw, ac mae mwy o ddŵr i ddelio gydag ef. Gan fod y mesur safonol yn cynnwys effaith yr holl stormydd, gall tywydd eithafol wneud ffigurau'n amrywio o flwyddyn i flwyddyn.

Achos arall cynyddol o orlifo carthffos yw'r pethau anghywir yn cael eu rhoi i lawr y toiled. Mae nifer cynyddol o rwystrau yn cael eu hachosi gan sychiadau a chynnyrch iechydol yn cael eu fflysio i ffwrdd. Ond pipi, pŵ a phapur yn unig ddylai fynd i'r toiled.


Cyfanswm pob eiddo wedi ei orlifo gan garthffos (yn ôl targedau cwmni)

A ydy cwmnïau wedi cwrdd â'u targedau am lifogydd carthffos mewnol?

Mae'r graff yn dangos p'un ai a ydy'r cwmnïau wedi cwrdd â'u targedau dros atal eiddo rhag cael ei orlifo gan garthffosiaeth yn y flwyddyn ddiweddaraf. Os ydy'r gwir ffigwr yn llai na'r targed, mae'r cwmni wedi curo'r targed.

Pam nad oes targedau ar y graff ar gyfer rhai cwmnïau?

Mae pob cwmni wedi cytuno targed gyda'u cwsmeriaid ac Ofwat, y rheolydd. Mae gan y mwyafrif o gwmnïau darged wedi ei seilio ar fesur safonol o sawl eiddo sydd wedi eu llifeirio. Mae rhai cwmnïau wedi cytuno i dargedau gwahanol na ellir eu dangos ar y graff yma neu nad oes â tharged ar gyfer pob blwyddyn. Am ragor o wybodaeth gallwch fynd i wefan y cwmni gan ddefnyddio'r ddolen isod.

      Cyfanswm sawl eiddo wedi eu gorlifo gan garthffosiaeth (yn erbyn targedu cwmni)

      Ffynhonnell: Water UK

      Cyfanswm sawl eiddo wedi eu gorlifo gan garthffos  (pob 10,000 o gysylltiadau i garthffosydd)

      Mae'r graff yma yn cymharu cwmnïau yn ôl ei gilydd am y flwyddyn ddiweddaraf. I gymharu cwmnïau o wahanol faint, caiff sawl eiddo sydd wedi eu gorlifo gan garthffosiaeth pob 10,000 o gysylltiadau i garthffosydd eu dangos.

          Cyfanswm sawl eiddo wedi eu gorlifo gan garthffosiaeth (pob 10,000 o gysylltiadau i garthffosydd)

          Ffynhonnell: Water UK

          Sawl eiddo wedi eu gorlifo gan garthffosiaeth (pob 10,000 o gysylltiadau i garthffosydd)

          Mae'r graff yma'n cymharu cwmnïau'n ôl ei gilydd am y tair blynedd diwethaf. I gymharu cwmnïau o wahanol faint, caiff sawl eiddo sydd wedi eu gorlifo gan garthffosiaeth pob 10,000  eu dangos.

              Sawl eiddo wedi eu gorlifo gan garthffosiaeth (pob 10,000 o gysylltiadau i garthffosydd)

              Ffynhonnell: Water UK

              Nifer o ddigwyddiadau lle gorlifodd carthion dros dir preifat neu erddi

              33,481 Achlysuron lle gorlifodd carthion tu allan i eiddo

              Ffynhonnell: Water UK; Lloegr a Chymru, Ebrill 2016 - Mawrth 2017

              Cliciwch i gymharu pob cwmni Cau'r panel

              Pam efallai y gall perfformiad amrywio?

              Er gwaetha'r miliynau sydd yn cael eu buddsoddi gan gwmnïau dŵr yn flynyddol, mae nifer o bethau o hyd sydd yn gallu achosi i garthffos orlifo – a gall y rhain gael gwahanol effeithiau ar draws y wlad a rhwng blynyddoedd.

              Un o effeithiau newid hinsawdd yw glawiad trymach a mwy dwys, sy'n gallu gorlethu'r system garthffos a draeniad. 

              Heddiw, rydym yn adeiladu carthffosydd ar wahân i gymryd y dŵr sydd wedi ei ddefnyddio yn y tŷ. Ond mewn nifer o rannau o Lundain a dinasoedd eraill, mae'r system garthffos wedi ei gyfuno, gan olygu bod dŵr a ddefnyddir mewn ceginau, ystafelloedd ymolchi a thoiledau yn cymysgu gyda dŵr glaw, ac mae mwy o ddŵr i ddelio ag ef. 

              Achos arall cynyddol o orlifo carthffos yw'r pethau anghywir yn cael eu rhoi i lawr y toiled. Mae nifer cynyddol o rwystrau yn cael eu hachosi gan sychiadau a chynnyrch iechydol yn cael eu fflysio i ffwrdd. Ond pipi, pŵ a phapur yn unig ddylai fynd i'r toiled.

              Nifer o ardaloedd allanol wedi eu gorlifo gan garthffos (pob 10,000  o gysylltiadau i garthffosydd)

              Mae'r graff yn cymharu cwmnïau yn ôl ei gilydd ar gyfer y flwyddyn ddiwethaf. I gymharu cwmnïau o wahanol maint, caiff y nifer o ardaloedd tir preifat neu erddi sydd wedi eu gorlifo gan garthffosiaeth pob 10,000 o gysylltiadau i garthffos eu dangos

              Nifer o ardaloedd allanol wedi eu gorlifo gan garthffos (pob 10,000  o gysylltiadau i garthffosydd)

              Mae'r graff yn cymharu cwmnïau yn ôl ei gilydd ar gyfer y flwyddyn ddiwethaf. I gymharu cwmnïau o wahanol faint, caiff y nifer o ardaloedd tir preifat neu erddi sydd wedi eu gorlifo gan garthffosiaeth pob 10,000 o gysylltiadau i garthffos eu dangos.

                  Nifer o ardaloedd allanol wedi eu gorlifo gan garthffosiaeth (pob 10,000 o gysylltiadau i garthffosydd​)

                  Ffynhonnell: Water UK

                  Nifer o ardaloedd allanol wedi eu gorlifo (pob 10,000 o gysylltiadau i garthffosydd)

                  Mae'r graff yma'n cymharu cwmnïau yn ôl ei gilydd dros y tair blynedd diwethaf. I gymharu cwmnïau o wahanol faint, caiff y nifer o ardaloedd tir preifat neu erddi sydd wedi eu gorlifo gan garthffosiaeth pob 10,000 o gysylltiadau i garthffosydd eu dangos.

                      Nifer o ardaloedd allanol wedi eu gorlifo gan garthffosiaeth (pob 10,000 o gysylltiadau i garthffosydd​)

                      Ffynhonnell: Water UK

                      Beth na ddylech ei roi yn y toiled

                      Pan fydd carthffos neu ddraen yn blocio, gall achosi llifogydd yn nghartrefi pobl eraill. Gall rhwystrau hefyd arwain at lygredd yn yr amgylchedd, gan ddifrodi afonydd a thraethau. Weips gwlyb (gan gynnwys y rhai â sy'n dweud y gellir eu "fflysio"), cewynnau i ffwrdd â nhw a nwyddau iechydaeth yw'r prif eitemau sy'n creu problemau

                      Beth i'w wneud gydag eitemau iechydol

                      Er gallai fod yn gyfleus i roi nwyddau iechydol i lawr y toiled, mae'n bosibl iddyn nhw gael eu dal yn y garthffos, crynhoi yno a chreu llifogydd o'r garthffos. Er mwyn osgoi hyn, ein cyngor yw rhoi'r nwyddau hyn mewn bag ac wedyn yn y bin. Wrth wneud hynny byddwch yn helpu lleihau costau dadblocio carthffosydd a draeniau cyhoeddus, a helpu cadw eich bil carthffosiaeth i lawr.

                      Osgoi rhwystrau yn y gegin

                      Mae olew o'r gegin, braster a saim yn gallu creu rhwystrau mawr. Ni ddylech roi'r rhain i lawr y draen. Yn lle hynny rydym yn argymell:

                      •  arllwyswch eich olew, braster a saim i dun neu botel, gadael iddo galedu ac wedyn ei roi yn eich bin.
                      •  gofynnwch i'ch cwmni carthffosiaeth am 'drap braster'’ – mae'r rhain ar gael am ddim.
                      •  wedi'i gymysgu gyda hadau a chnau, gallwch roi braster yn eich gardd i fwydo adar. 

                      defnyddiwch hidlenni yn eich sinc

                      Peidiwch â rhoi gweddillion bwyd i lawr y sinc, er gwaethaf beth ddywedir ar y pecyn. Yn lle hynny, rhowch nhw yn y bin.

                      Draeniau a charthffosydd - pa rai sy'n eiddo i chi?

                      Chi sy'n gyfrifol am y draeniau (mewn porffor) sy'n mynd â charthion o'ch eiddo at y ffin neu at y man lle mae'n ymuno (mewn melyn) â phibellau eiddo arall. Cwmnïau dŵr eraill piau'r pibellau mewn coch.

                      • pibellau sy'n mynd â charthion o'ch eiddo at y ffin (eich cyfrifoldeb)
                      • pibellau sy'n ymuno â phibellau eiddo arall (eich cyfrifoldeb)
                      • pibellau sy'n eiddo i gwmnïau dŵr (cyfrifoldeb y cwmni dŵr)

                      Oes cwestiwn gyda chi am garthffos yn gorlifo?

                      Cysylltwch â'ch cwmni dŵr lleol. Heb wybod pwy yw eich cyflenwr? Dysgwch hynny yma

                      Mae eich porwr yn hen !

                      Diweddaru eich porwr i weld y wefan yn gywir.